Εκδόθηκε από το υπουργείο Εσωτερικών και δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ υπ. Αρ 109 Τεύχος Β’ ο Πρότυπος Κανονισμός Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου.

Από το Podcasting Feed του ένθετου Ειδήσεις από την Αυτοδιοίκηση, στο ραδιόφωνο του Aegina Portal.

Με τον Πρότυπο Κανονισμό Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου αποτυπώνονται οι ειδικότερες ρυθμίσεις για την εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 67 και 67Α του ν. 3852/2010 (Α’ 87), για την εύρυθμη λειτουργία του Δημοτικού Συμβουλίου, σε συνδυασμό ιδίως με τα άρθρα 65, 66, 68, 69, 70, 70Α, 72, 75, 78 και 84 του ίδιου νόμου καθώς και των άρθρων 3, 4 και 40 του ν. 4804/2021 (Α’ 90).

Με βάση τον παρόντα Πρότυπο Κανονισμό Λειτουργίας, το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί να καταρτίζει, με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, τον δικό του κανονισμό. Αν δεν θεσπισθεί κανονισμός λειτουργίας από το Δημοτικό Συμβούλιο, ισχύει ο παρών Πρότυπος Κανονισμός.

Πρότυπος Κανονισμός Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου

Αριθμ. 2804/2025

(ΦΕΚ Β' 109/21-01-2025)

Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Έχοντας υπόψη:

1. Τις διατάξεις:
α) Της παρ. 11 του άρθρου 67 του ν. 3852/2010 (Α' 87),
β) του άρθρου 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα, (π.δ. 63/2005, Α’ 98) που διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 «Επιτελικό Κράτος Οργάνωση, λειτουργία και διαφάνεια της Κυβέρνησης, των κυβερνητικών οργάνων και της Κεντρικής Δημόσιας Διοίκησης» (Α’ 133),
γ) του π.δ. 32/2024 «Διορισμός Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 91),
δ) της υπ’ αρ. 948/19.06.2024 κοινής απόφασης του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Εσωτερικών «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Υφυπουργό Εσωτερικών, Βασίλειο Πέτρο Σπανάκη» (Β’ 3716).

2. Την υπ’ αρ. 323/19-09-2024 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας με θέμα «Παρατηρήσεις Προτάσεις της ΚΕΔΕ επί του Πρότυπου Κανονισμού Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου», κατόπιν της αποστολής του προσχεδίου με το α.π. 53428/11-07-2024 έγγραφο της Δ/νσης Οργάνωσης και Λειτουργίας Τ.Α. του Υπουργείου Εσωτερικών.

3. Το γεγονός ότι με τις διατάξεις της παρούσας τροποποιείται η διοικητική διαδικασία με επίσημο τίτλο «Πρότυπος κανονισμός λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου» και Μοναδικό Αριθμό Καταχώρισης (Μ.Α.Κ.) στο ΕΜΔΔ «Μίτος» 739797.

4. Το γεγονός ότι από την έκδοση της παρούσας δεν προκύπτει δαπάνη εις βάρος του κρατικού προϋπολογισμού ή των προϋπολογισμών των Δήμων για το τρέχον και τα επόμενα οικονομικά έτη,

αποφασίζουμε:
 
Άρθρο Πρώτο

Εκδίδουμε Πρότυπο Κανονισμό Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου, ο οποίος έχει ως εξής:

Άρθρο 1
Σκοπός του Πρότυπου Κανονισμού Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου

1. Με τον παρόντα Πρότυπο Κανονισμό Λειτουργίας Δημοτικού Συμβουλίου αποτυπώνονται οι ειδικότερες ρυθμίσεις για την εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 67 και 67Α του ν. 3852/2010 (Α’ 87), για την εύρυθμη λειτουργία του Δημοτικού Συμβουλίου, σε συνδυασμό ιδίως με τα άρθρα 65, 66, 68, 69, 70, 70Α, 72, 75, 78 και 84 του ίδιου νόμου καθώς και των άρθρων 3, 4 και 40 του ν. 4804/2021 (Α’ 90).

2. Με βάση τον παρόντα Πρότυπο Κανονισμό Λειτουργίας, το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί να καταρτίζει, με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, τον δικό του κανονισμό.

3. Αν δεν θεσπισθεί κανονισμός λειτουργίας από το Δημοτικό Συμβούλιο, ισχύει ο παρών Πρότυπος Κανονισμός.

Άρθρο 2
Όργανα Διοίκησης του Δήμου

1. Όργανα διοίκησης του Δήμου είναι το Δημοτικό Συμβούλιο, η Δημοτική Επιτροπή, και ο Δήμαρχος.

2. Οι Πρόεδροι Δημοτικών Κοινοτήτων, οι Πρόεδροι Συμβουλίων Δημοτικών Κοινοτήτων και τα Συμβούλια Δημοτικών Κοινοτήτων αποτελούν όργανα διοίκησης ενδοδημοτικής αποκέντρωσης του Δήμου, γεγονός που επιβάλλει την ομαλή συνεργασία για τη διευθέτηση των θεμάτων που διαχειρίζονται.

3. Οι επιτροπές του Δημοτικού Συμβουλίου του άρθρου 70 του ν. 3852/2010, οι επιτροπές για θέματα αρμοδιοτήτων των καταργηθέντων Ν.Π.Δ.Δ. «Σχολικές Επιτροπές», καθώς και οι επιτροπές που δύναται να συσταθούν για την εύρυθμη άσκηση των αρμοδιοτήτων των καταργηθέντων νομικών προσώπων καθώς και για την άσκηση των αρμοδιοτήτων των καταργηθέντων δημοτικών επιτροπών παιδείας, η Δημοτική Επιτροπή Ισότητας, το Συμβούλιο Ένταξης Μεταναστών και Προσφύγων, καθώς και ο Συμπαραστάτης του Δημότη και της Επιχείρησης λειτουργούν, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, ως συμβουλευτικά και διαμεσολαβητικά όργανα του Δήμου.

Άρθρο 3
Δημοτικό Συμβούλιο Άσκηση Αρμοδιοτήτων

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο έχει αρμοδιότητα για κάθε θέμα του Δήμου, εκτός από εκείνα που ανήκουν εκ του νόμου στην αρμοδιότητα του Δημάρχου ή άλλου οργάνου του Δήμου ή το ίδιο το Δημοτικό Συμβούλιο μεταβίβασε στη Δημοτική Επιτροπή ή στους Προέδρους ή στα Συμβούλια Δημοτικών Κοινοτήτων, κατ’ εφαρμογή των οικείων διατάξεων νόμου.

2. Το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί, για θέματα ιδιαίτερα σοβαρά, με ειδική αιτιολογία και με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, να αποφασίζει ότι θα ασκήσει το ίδιο αρμοδιότητες της Δημοτικής Επιτροπής, κατ’ εφαρμογή των οικείων διατάξεων νόμου.

3. Το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί, με απόφασή του, που λαμβάνεται με τη απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων, να μεταβιβάζει στη Δημοτική Επιτροπή αρμοδιότητές του σχετικές με το αντικείμενό της.

4. Το Δημοτικό Συμβούλιο είναι αρμόδιο να λάβει απόφαση για όλα τα θέματα ημερήσιας διάταξης που περιλαμβάνονται στις προσκλήσεις της Δημοτικής Επιτροπής, αν μετά από δύο συνεχείς συνεδριάσεις η Δημοτική Επιτροπή δεν έχει απαρτία ή αν δε συγκεντρώνει την απαραίτητη πλειοψηφία για τη λήψη απόφασης.

5. Η Δημοτική Επιτροπή, με ειδική απόφαση που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών της, μπορεί να παραπέμπει συγκεκριμένο θέμα της αρμοδιότητάς της στο Δημοτικό Συμβούλιο για τη λήψη απόφασης, εφόσον κρίνει ότι αυτό επιβάλλεται από την ιδιαίτερη σοβαρότητά του.

6. Το Δημοτικό Συμβούλιο, για θέματα που αφορούν την εδαφική περιφέρεια μιας Δημοτικής Κοινότητας, μπορεί με απόφασή του, η οποία λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του και η οποία δημοσιεύεται σε μία (1) τουλάχιστον ημερήσια ή εβδομαδιαία εφημερίδα του νομού και αναρτάται στην ιστοσελίδα του Δήμου, να μεταβιβάζει, με την επιφύλαξη των προβλεπόμενων στην παρ. 2 του άρθρου 84 του ν. 3852/2010, συγκεκριμένες αρμοδιότητές του στους Προέδρους ή στα Συμβούλια Δημοτικών Κοινοτήτων.

7. Έναν (1) μήνα πριν από τη διενέργεια των εκλογών και μέχρι την εγκατάσταση των νέων Δημοτικών Αρχών, το Δημοτικό Συμβούλιο αποφασίζει μόνο για θέματα που αναφέρονται σε έκτακτες περιπτώσεις εξαιρετικά επείγουσας και απρόβλεπτης ανάγκης, καθώς και για θέματα που αφορούν στην υλοποίηση συγχρηματοδοτούμενων έργων.

Άρθρο 4
Τρόπος και τόπος συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί να συνεδριάζει:
α) Δια ζώσης στο κατάστημα της έδρας του Δήμου, ή
β) με τηλεδιάσκεψη, με κάθε πρόσφορο μέσο ηλεκτρονικών επικοινωνιών, ή
γ) με μικτό τρόπο, διά ζώσης και με τηλεδιάσκεψη. Μία (1) τουλάχιστον συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου τον μήνα διεξάγεται υποχρεωτικά δια ζώσης στο κατάστημα της έδρας του Δήμου, με εξαίρεση τους νησιωτικούς και ορεινούς Δήμους.

2. Στις δια ζώσης ή μικτές συνεδριάσεις, το Συμβούλιο μπορεί να αποφασίζει, με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, να συνεδριάζει μόνιμα ή κατά περίπτωση: α) Σε άλλο κατάλληλο οίκημα της έδρας, αν κρίνει ότι το δημοτικό κατάστημα είναι ακατάλληλο ή δεν επαρκεί για τη συγκεκριμένη περίπτωση, β) με την ίδια αυξημένη πλειοψηφία το Συμβούλιο μπορεί να συνεδριάζει εκτός της έδρας του, γ) το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί να αποφασίζει, με τη συνήθη πλειοψηφία, τη διεξαγωγή της συνεδρίασης στην ιστορική έδρα του Δήμου.

Άρθρο 5
Χρόνος συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο συνεδριάζει, ύστερα από πρόσκληση του Προέδρου του:
α) Τουλάχιστον μία (1) φορά τον μήνα,
β) όποτε υπάρχουν κατεπείγουσες περιπτώσεις που δικαιολογούν την άμεσή σύγκλησή του,
γ) όποτε το ζητήσει ο Δήμαρχος ή η Δημοτική Επιτροπή,
δ) όποτε το ζητήσει το ένα τρίτο (1/3) τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου, ανεξαρτήτως παράταξης, ανεξαρτητοποίησης ή διαγραφής από αυτή.
Στο γραπτό αίτημα του 1/3 τουλάχιστον των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου αναγράφεται το θέμα ή τα θέματα που θα συζητηθούν. Η αίτηση υπογράφεται από τους αιτούντες και υποβάλλεται στο πρωτόκολλο του Δήμου. Αν κατά τον υπολογισμό του ενός τρίτου (1/3) προκύπτει δεκαδικός αριθμός, τότε ο αριθμός αυτός στρογγυλοποιείται στην αμέσως μεγαλύτερη μονάδα, εφόσον πρόκειται για υποδιαίρεση μεγαλύτερη ή ίση του ημίσεως (0,5).
Στην περίπτωση υποβολής αιτήματος από το ένα τρίτο (1/3) τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του Συμβουλίου, αν ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου δεν εκδώσει πρόσκληση το αργότερο μέχρι και την έκτη ημέρα από την υποβολή της αίτησης, αυτή εκδίδεται εντός εύλογου χρονικού διαστήματος από τους Συμβούλους που υπέβαλαν την αίτηση. Στην πρόσκληση αναγράφονται αποκλειστικά το θέμα ή τα θέματα που έχουν αιτηθεί οι Σύμβουλοι, οι οποίοι φέρουν και την ευθύνη για τη σχετική εισήγηση ενώπιον του Δημοτικού Συμβουλίου.

2. Οι συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου διεξάγονται, κατά κανόνα, κατά τις απογευματινές έως βραδινές ώρες. Σε κάθε περίπτωση ο Πρόεδρος, κατά τη σύνταξη της πρόσκλησης, λαμβάνει υπόψη του τον χρόνο που διευκολύνει την πλειονότητα των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου.

3. Αν ο Πρόεδρος παραλείψει αδικαιολόγητα, δύο συνεχείς φορές, με οποιονδήποτε από τους ανωτέρω (α), (β), (γ), (δ) τρόπους, να καλέσει το Δημοτικό Συμβούλιο, μπορεί να τεθεί σε αργία και σε περίπτωση υποτροπής μπορεί να κηρυχθεί έκπτωτος από το αξίωμα του Προέδρου με απόφαση του Επόπτη Ο.Τ.Α., σύμφωνα με την πειθαρχική διαδικασία του άρθρου 234 του ν. 3852/2010.

Άρθρο 6
Δημοσιότητα των συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου

1. Ο δημόσιος χαρακτήρας της συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου και η δυνατότητα πρόσβασης και παρουσίας των πολιτών και των φορέων της τοπικής κοινωνίας σε αυτή πρέπει να διασφαλίζεται τόσο στη δια ζώσης όσο και στη συνεδρίαση με τη χρήση ηλεκτρονικών μέσων, με την τήρηση της εκάστοτε ισχύουσας νομοθεσίας προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

2. Για την ευρεία ενημέρωση των δημοτών και φορέων της τοπικής κοινωνίας είναι δυνατή και η ταυτόχρονη μετάδοση της συνεδρίασης από την ιστοσελίδα του Δήμου, με ανάρτηση σχετικού συνδέσμου στην ιστοσελίδα του Δήμου ή σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης με ανάρτηση σχετικού συνδέσμου του Δήμου, εφόσον υπάρχουν.

3. Η συνεδρίαση δεν μπορεί να διεξαχθεί ή να μεταδοθεί δημόσια αν αυτό αποφασιστεί με πλειοψηφία των τριών πέμπτων (3/5) του συνολικού αριθμού των μελών του, η οποία αιτιολογείται ειδικά και απαγγέλλεται σε δημόσια συνεδρίαση.

4. Στις συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου, είτε διεξάγονται δια ζώσης, είτε με ηλεκτρονικά μέσα, οι παριστάμενοι πολίτες πρέπει να είναι ευπρεπείς και με σεβασμό στην τήρηση της διαδικασίας του Δημοτικού Συμβουλίου και της εφαρμογής του Κανονισμού Λειτουργίας. Σε αντίθετη περίπτωση, ο Πρόεδρος μπορεί να αποβάλει από την αίθουσα παριστάμενο πολίτη που διαταράσσει την τάξη ή παρακωλύει τη συνεδρίαση ή και να διατάξει την εκκένωση της αίθουσας από πολίτες.

5. Στους δημοσιογράφους και γενικά σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, παρέχεται κάθε διευκόλυνση. Επιτρέπεται η ραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη των συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου.

Άρθρο 7
Πρόσκληση για σύγκληση του Δημοτικού Συμβουλίου σε τακτική ή κατεπείγουσα συνεδρίαση

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο συνεδριάζει ύστερα από γραπτή πρόσκληση του Προέδρου, στην οποία αναγράφονται ο τρόπος, ο χρόνος της συνεδρίασης, ο τόπος στη δια ζώσης ή με μικτό τρόπο συνεδρίαση, καθώς και τα θέματα της ημερήσιας διάταξης.

2. Η γραπτή πρόσκληση, η οποία εκδίδεται από τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου και φέρει αριθμό πρωτοκόλλου, χρονολογία, όνομα και υπογραφή του Προέδρου, αναρτάται αυθημερόν στην ιστοσελίδα του Δήμου και κοινοποιείται στους Συμβούλους, με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου τρεις (3) τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από την ημέρα που ορίζεται για τη συνεδρίαση, σε ηλεκτρονική διεύθυνση που έχει δηλωθεί στη Γραμματεία του Δημοτικού Συμβουλίου. Όταν στα θέματα της ημερήσιας διάταξης περιλαμβάνονται αιτήσεις, αναφορές ή προτάσεις πολιτών, ενημερώνονται και οι ενδιαφερόμενοι πολίτες για τη συνεδρίαση.

3. Η συνεδρίαση δεν είναι νόμιμη, αν δεν έχει προσκληθεί καθόλου ή εγκαίρως, έστω και ένα μέλος, εκτός κι αν το μέλος αυτό είναι παρόν και δεν αντιλέγει για την πραγματοποίηση της συνεδρίασης.

4. Στις συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου προσκαλείται ο Δήμαρχος, αλλιώς η συνεδρίαση είναι άκυρη. Ο Πρόεδρος έχει το δικαίωμα να καλεί στη συνεδρίαση δημοτικούς υπαλλήλους, εκπροσώπους φορέων ή ιδιώτες, προκειμένου να συμβάλλουν με τις τοποθετήσεις τους στην καλύτερη διαμόρφωση της απόφασης.

5. Στις συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν αποκλειστικά Δημοτική Κοινότητα του Δήμου, προσκαλείται με τον ανωτέρω τρόπο και ο Πρόεδρος του Συμβουλίου ή ο Πρόεδρος της αντίστοιχης Δημοτικής Κοινότητας, ο οποίος, στην περίπτωση αυτή, μετέχει στη συζήτηση με δικαίωμα ψήφου. Η συνεδρίαση δεν είναι νόμιμη, αν δεν έχει προσκληθεί καθόλου ή εγκαίρως, ο Πρόεδρος του Συμβουλίου ή ο Πρόεδρος της αντίστοιχης Δημοτικής Κοινότητας, εκτός κι αν το μέλος αυτό είναι παρόν και δεν αντιλέγει για την πραγματοποίηση της συνεδρίασης.

6. Αν μετά την αποστολή της πρόσκλησης προκύψουν λόγοι ανωτέρας βίας για τους οποίους δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί η συνεδρίαση, είναι δυνατόν ο Πρόεδρος να την αναβάλει ή ακόμα και να τη ματαιώσει, αναφέρoντας τους λόγους που το επιβάλουν. Σε περίπτωση αναβολής, η συνεδρίαση μπορεί να πραγματοποιηθεί με τα ίδια θέματα της ημερήσιας διάταξης μετά την άρση των λόγων αναβολής, και σε χρόνο όχι μεγαλύτερο των τριών (3) ημερών από την αρχική ορισθείσα ημερομηνία πραγματοποίησης της συνεδρίασης. Διαφορετικά η συνεδρίαση ματαιώνεται και εκδίδεται πρακτικό ματαίωσής της.

7. Σε κατεπείγουσες περιπτώσεις, με πρωτοβουλία του Προέδρου ή του Δημάρχου ή της Δημοτικής Επιτροπής ή του 1/3 τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου, η πρόσκληση μπορεί να γνωστοποιηθεί από τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου ακόμα και την ημέρα της συνεδρίασης. Στην περίπτωση αυτή, στην πρόσκληση πρέπει να αναφέρεται ο λόγος για τον οποίο η συνεδρίαση έχει κατεπείγοντα χαρακτήρα. Το Δημοτικό Συμβούλιο, κατόπιν σχετικής συζήτησης, για το κατεπείγον ή μη της πρόσκλησης, αποφασίζει με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του ποια θέματα κρίνονται ως κατεπείγοντα, προκειμένου να συζητηθούν στη συνέχεια.

8. Εφόσον ανακύπτουν θέματα κατεπείγοντος χαρακτήρα, για τα οποία είναι αναγκαία η άμεση λήψη απόφασης και βάσιμα πιθανολογείται κίνδυνος εκ της αναβολής, είναι δυνατόν, ο Πρόεδρος να αποστείλει πρόσκληση στην οποία παρατίθεται ο λόγος για τον οποίο είναι αναγκαία η άμεση λήψη απόφασης. Στην πρόσκληση, αντί τόπου, αναφέρεται ότι η συνεδρίαση θα πραγματοποιηθεί δια περιφοράς και προσδιορίζεται η διαδικασία διεξαγωγής της (με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ή γραπτό μήνυμα κινητής τηλεφωνίας, τηλεφωνικώς, κ.λπ.), καθώς και το χρονικό διάστημα κατά το οποίο οι Σύμβουλοι μπορεί να αποστέλλουν τις απόψεις τους και την ψήφο τους επί της πρότασης που τίθεται σε ψηφοφορία. Για τη νομιμότητα της διά περιφοράς διαδικασίας είναι απαραίτητη η συμμετοχή τουλάχιστον των δύο τρίτων των μελών Δημοτικού Συμβουλίου. Οι αποφάσεις που λαμβάνονται κατά τη δια περιφοράς διαδικασία ανακοινώνονται από τον Πρόεδρο του Συμβουλίου στην πρώτη, μετά τη λήψη της απόφασης, τακτική συνεδρίαση.

9. Στην πρόσκληση σε τηλεδιάσκεψη, καθορίζεται το μέσο με το οποίο αυτή θα πραγματοποιηθεί. Στην περίπτωση μικτής συνεδρίασης ορίζεται επιπρόσθετα προθεσμία εντός της οποίας ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου θα πρέπει να ενημερωθεί αναφορικά με τον τρόπο με τον οποίο επιθυμεί κάθε Σύμβουλος να συμμετέχει σε αυτή, με φυσική παρουσία ή με ηλεκτρονικά μέσα.

Άρθρο 8
Περιεχόμενο της ημερήσιας διάταξης

1. Η ημερήσια διάταξη καταρτίζεται από τον Πρόεδρο, σε συνεργασία με τα άλλα όργανα διοίκησης του Δήμου (Δήμαρχο, Δημοτική Επιτροπή) και τις υπηρεσίες του. Τα θέματα της ημερήσιας διάταξης πρέπει να αναγράφονται με σαφήνεια. Σε αυτήν περιλαμβάνονται υποχρεωτικά και όλα τα θέματα που προτείνει ο Δήμαρχος και η Δημοτική επιτροπή.

2. Ο επικεφαλής κάθε δημοτικής παράταξης έχει τη δυνατότητα δύο (2) μέρες πριν τη δημοσίευση της πρόσκλησης να προτείνει, έως ένα θέμα ο καθένας, στον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου τη συμπλήρωση της ημερήσιας διάταξης με επείγοντα θέματα. Για την άσκηση του δικαιώματος, ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου οφείλει να κοινοποιεί σχέδιο ημερήσιας διάταξης στον επικεφαλής κάθε δημοτικής παράταξης το αργότερο τρεις (3) ημέρες πριν την ανάρτηση της πρόσκλησης στην ιστοσελίδα του Δήμου. Στη συνέχεια ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου δύναται να εντάξει το επείγον θέμα ή τα επείγοντα θέματα στην ημερήσια διάταξη που θα δημοσιευθεί μαζί με την πρόσκληση στην ιστοσελίδα του Δήμου προς συζήτηση.

3. Μετά από σχετική πρόταση-εισήγηση του Προέδρου ή του Δημάρχου, το Δημοτικό Συμβούλιο έχει δικαίωμα να αποφασίζει με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του, ότι ένα θέμα το οποίο δεν είναι γραμμένο στην ημερήσια διάταξη είναι κατεπείγον, προκειμένου στη συνέχεια να το συζητήσει πριν από την έναρξη της συζήτησης των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης και να πάρει απόφαση για αυτό. Η σχετική πρόταση-εισήγηση του Προέδρου ή του Δημάρχου πρέπει να αιτιολογείται ειδικώς ως προς τον κατεπείγοντα χαρακτήρα του θέματος. Το Δημοτικό Συμβούλιο αποφαίνεται, χωρίς συζήτηση, για το κατεπείγον ή όχι των θεμάτων.

4. Στην περίπτωση σύγκλησης του Δημοτικού Συμβουλίου με πρωτοβουλία τουλάχιστον του ενός τρίτου (1/3) του συνολικού αριθμού των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου, ο Πρόεδρος είναι δυνατόν, πέραν αυτών που έχουν ζητηθεί από το ένα τρίτο (1/3) των μελών και τα οποία θα συζητηθούν κατά προτεραιότητα, να προσθέσει στην ημερήσια διάταξη και άλλα θέματα προς συζήτηση.

5. Στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνονται προς συζήτηση και προτάσεις για την επίλυση διαφόρων ζητημάτων αρμοδιότητας του Δημοτικού Συμβουλίου, εφόσον έχουν κατατεθεί από τουλάχιστον είκοσι πέντε (25) άτομα (δημότες ή κατοίκους). Οι προτάσεις κατατίθενται στο πρωτόκολλο της γραμματείας του Δημοτικού Συμβουλίου και ο Πρόεδρος τις εντάσσει υποχρεωτικά στην πρώτη πρόσκληση που θα εκδώσει μετά την κατάθεσή τους στο πρωτόκολλο.

6. Θέμα για το οποίο έχει ληφθεί απόφαση από το Δημοτικό Συμβούλιο, είτε θετική είτε αρνητική, μπορεί να τεθεί εκ νέου στην ημερήσια διάταξη προς συζήτηση για μια φορά ακόμα από τον Δήμαρχο, τη Δημοτική Επιτροπή ή από το 1/3 τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του Συμβουλίου. Στην περίπτωση αυτή, θα πρέπει το αίτημα να συνοδεύεται απαραίτητα με νεότερα στοιχεία που καθιστούν αναγκαία την εκ νέου συζήτηση του θέματος. Σε αντίθετη περίπτωση, ο Πρόεδρος δεν υποχρεούται να το συμπεριλάβει στην ημερήσια διάταξη.

7. Οι εισηγήσεις επί των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης τακτικής συνεδρίασης, γνωστοποιούνται με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στους Δημοτικούς Συμβούλους και τους Προέδρους Δημοτικών Κοινοτήτων έγκαιρα, το αργότερο δύο (2) ημέρες πριν από τη συνεδρίαση.

8. Σε ειδική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, στην οποία λαμβάνεται απόφαση μόνο για συγκεκριμένα θέματα, δεν είναι δυνατόν να συζητούνται άλλα επιπλέον θέματα.

9. Αντίγραφο της ημερήσιας διάταξης, για λόγους ενημέρωσης, αποστέλλεται στους Προέδρους και στα Συμβούλια των Δημοτικών Κοινοτήτων, ανεξάρτητα από το εάν συζητούνται θέματα που αφορούν τη Δημοτική Κοινότητα.

Άρθρο 9
Απαρτία

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο συνεδριάζει νόμιμα, εφόσον έχει απαρτία. Η απαρτία λαμβάνεται στην αρχή της συνεδρίασης, με βάση τον αριθμό των Δημοτικών Συμβούλων που έχουν ορκισθεί και εγκατασταθεί.

2. Σε περίπτωση που μετέχει στη συνεδρίαση Πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας ή Πρόεδρος Συμβουλίου Δημοτικής Κοινότητας, δεν υπολογίζεται για τη διαπίστωση της απαρτίας των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου.

3. Το Δημοτικό Συμβούλιο έχει απαρτία όταν είναι παρόν το ήμισυ πλέον ενός του συνολικού αριθμού των μελών. Τυχόν δεκαδικός αριθμός μέχρι και ημίσεως της μονάδας δε λαμβάνεται υπόψη. Τα μέλη του Συμβουλίου που ήταν παρόντα κατά την έναρξη της συνεδρίασης (κατά την εκφώνηση των ονομάτων) και με την παρουσία τους υπήρξε απαρτία, ακόμα και εάν αποχωρήσουν, λογίζονται ως παρόντα, μέχρι το τέλος της συνεδρίασης, μόνο ως προς την ύπαρξη απαρτίας. Η απαρτία αυτή θεωρείται ότι συντρέχει για όλα τα θέματα που περιλαμβάνονται στην ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης.
 
4. Αν μετά από δύο συνεχείς προσκλήσεις το Συμβούλιο δεν έχει απαρτία, συνεδριάζει ύστερα από τρίτη πρόσκληση και λαμβάνει αποφάσεις μόνο για τα θέματα που είχαν εγγραφεί στην ημερήσια διάταξη της πρώτης πρόσκλησης, εφόσον τα μέλη που είναι παρόντα αποτελούν το ένα τρίτο (1/3) τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του.

5. Τα Δημοτικά Συμβούλια εξακολουθούν να λειτουργούν νόμιμα ακόμα και με ελλιπή σύνθεση, η οποία δεν μπορεί να περιλαμβάνει μέλη λιγότερα από όσα απαιτείται για να έχουν απαρτία, αν Δημοτικοί Σύμβουλοι αποποιηθούν την εκλογή τους, παραιτηθούν, αποβιώσουν, εκπέσουν, ή τεθούν σε αργία, ή αν οι έδρες μείνουν κενές για οποιονδήποτε άλλο λόγο, μέχρι οι κενές έδρες να συμπληρωθούν, κατά περίπτωση, με αναπλήρωση ή με εκλογές, ή με τη λήξη του χρόνου της αργίας.

6. Αν Δημοτικοί Σύμβουλοι τεθούν σε αργία και ο αριθμός των Δημοτικών Συμβούλων είναι μικρότερος από αυτόν που απαιτείται για την επίτευξη απαρτίας, ο Δήμαρχος καλεί αναπληρωματικούς Δημοτικούς Συμβούλους της ίδιας εκλογικής περιφέρειας από τον συνδυασμό στον οποίο ανήκουν αυτοί που έχουν τεθεί σε αργία με τη σειρά της εκλογής τους και για τον μέχρι τη λήξη της αργίας χρόνο. Αν για οποιονδήποτε λόγο αυτοί που κλήθηκαν, αρνηθούν ή δεν αποδεχτούν την άσκηση των καθηκόντων, εφαρμόζονται αναλόγως η παρ. 4 του άρθρου 40 του ν. 4804/2021 για όσο διάστημα διαρκεί η αργία.

Άρθρο 10
Λήψη απόφασης

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο λαμβάνει τις αποφάσεις του, είτε θετικές είτε αρνητικές, με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων, αν δεν ορίζεται διαφορετικά με άλλη διάταξη.

2. Εάν, κατά τον υπολογισμό της πλειοψηφίας, προκύπτει δεκαδικός αριθμός άνω του ημίσεως της μονάδας αυτός στρογγυλοποιείται στην αμέσως μεγαλύτερη μονάδα.

3. Για τη λήψη απόφασης που αφορά Δημοτική Κοινότητα στον αριθμό των ψήφων που απαιτούνται για τη λήψη της απόφασης αυτής προσμετράται και η ψήφος του Προέδρου Συμβουλίου ή του Προέδρου Δημοτικής Κοινότητας.

4. Σε περίπτωση ισοψηφίας, εφόσον η ψηφοφορία είναι φανερή, επικρατεί η άποψη υπέρ της οποίας τάσσεται ο Πρόεδρος.

5. Σε περίπτωση αποχώρησης μελών κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης πριν από τη λήψη απόφασης για κάποιο θέμα, εάν ο αριθμός των μελών που απομένει είναι μικρότερος από τον αριθμό των μελών που απαιτείται για τον σχηματισμό της απαρτίας, η απαιτούμενη πλειοψηφία για τη λήψη απόφασης δεν υπολογίζεται επί των πραγματικά παρόντων κατά την ψηφοφορία μελών, αλλά επί του αριθμού των μελών που απαιτούνται για την απαρτία.

6. Η άρνηση ψήφου όσο και η λευκή ψήφος δεν υπολογίζονται στην καταμέτρηση θετικών και αρνητικών ψήφων. Αν κάποιο μέλος του Δημοτικού Συμβουλίου αρνηθεί ψήφο ή δώσει λευκή ψήφο, λογίζεται ως παρόν κατά τη συνεδρίαση, μόνο για τον σχηματισμό της απαρτίας.

7. Ο Δήμαρχος μετέχει στις συζητήσεις του Συμβουλίου, χωρίς δικαίωμα ψήφου. Όταν όμως αναπληρώνεται νομίμως, επειδή απουσιάζει ή κωλύεται, ο αναπληρωτής του δε στερείται το δικαίωμα ψήφου.

8. Οι αποφάσεις λαμβάνονται με φανερή ψηφοφορία για κάθε θέμα ξεχωριστά και γίνεται με ονομαστική κλήση κάθε Συμβούλου, ο οποίος δηλώνει ότι ψηφίζει υπέρ ή κατά της διαμορφωθείσας πρότασης.

9. Μυστική ψηφοφορία διεξάγεται μόνο στις περιπτώσεις που προβλέπεται ρητά από τις διατάξεις, με τη χρήση ψηφοδελτίων. Αν διαπιστωθεί κατά τη διάρκεια της ψηφοφορίας ότι ψηφοδέλτια περιέχουν διακριτικά σημεία που παραβιάζουν το απόρρητο της ψηφοφορίας, αυτά ακυρώνονται. Η μυστική ψηφοφορία επαναλαμβάνεται, αν σε αυτή δε συγκεντρωθεί ο απαιτούμενος αριθμός ψήφων, όπως και στην περίπτωση που προκύψει διαφορά στην καταμέτρηση μεταξύ αυτών που ψήφισαν και των ψηφοδελτίων.

10. Όταν, λόγω της σοβαρότητας και της φύσης των θεμάτων, παρατείνεται η συζήτηση, το Δημοτικό Συμβούλιο με απόφασή του είναι δυνατόν να διακόψει τη συνεδρίαση, προκειμένου αυτή να συνεχιστεί την επόμενη ημέρα και την ίδια ώρα για τα θέματα της ημερήσιας διάταξης για τα οποία το Συμβούλιο δεν έλαβε απόφαση. Στην περίπτωση αυτή θεωρείται ότι η συζήτηση των θεμάτων αυτών άρχισε και τελείωσε κατά την τελευταία αυτή συνεδρίαση, αφού πρώτα ο Πρόεδρος ενημερώσει το σώμα για τα όσα συζητήθηκαν στην προηγούμενη συνεδρίαση.

11. Για τη λήψη διαφοροποιημένων μέτρων ανά Δημοτική Κοινότητα, η σχετική απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου είναι διακριτή ανά Δημοτική Κοινότητα, καθώς ο Πρόεδρος Συμβουλίου ή ο Πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας έχει δικαίωμα ψήφου μόνο για τα ζητήματα που αφορούν στη Δημοτική Κοινότητα, την οποία εκπροσωπεί.

Άρθρο 11
Λειτουργία Δημοτικού Συμβουλίου

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο συνέρχεται σε δημόσια συνεδρίαση τη συγκεκριμένη ώρα και ημέρα και με τον συγκεκριμένο τρόπο που ορίζεται στην πρόσκληση.
Πριν την έναρξη της συνεδρίασης, ο Γραμματέας του Δημοτικού Συμβουλίου εγγράφει τους υποψήφιους ομιλητές είτε αυτοί είναι ειδικοί αγορητές ανά θέμα που ορίζονται από τις παρατάξεις, με σχετική γραπτή δήλωση τους, είτε Δημοτικοί Σύμβουλοι που επιθυμούν να τοποθετηθούν ανά θέμα.
Στη συνέχεια, ο Πρόεδρος κηρύσσει την έναρξη της συνεδρίασης και διαπιστώνει την ύπαρξη απαρτίας, προκειμένου να αρχίσει η συζήτηση των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης. Για τη διαπίστωση της ύπαρξης απαρτίας, ο Γραμματέας εκφωνεί τον κατάλογο των παρόντων, καταγράφει τους απόντες από τη συνεδρίαση και σημειώνει αν η απουσία τους είναι δικαιολογημένη ή όχι, καταγράφει τους Δημοτικούς Συμβούλους που εισέρχονται ή αποχωρούν μετά την έναρξη της συνεδρίασης.
Αν ο Πρόεδρος απουσιάζει ή κωλύεται, τον αναπληρώνει ο Αντιπρόεδρος. Αν απουσιάζει ή κωλύεται και ο Αντιπρόεδρος, τα καθήκοντα του Προέδρου ασκεί όποιος από τους παρόντες Συμβούλους του επιτυχόντος συνδυασμού έχει εκλεγεί με τις περισσότερες ψήφους και, σε περίπτωση ισοψηφίας, όποιος είναι γραμμένος πρώτος στην απόφαση του δικαστηρίου.

2. Μετά τις τυχόν ανακοινώσεις, ενημερώσεις ή την ανάγνωση εγγράφων που απευθύνονται στο Δημοτικό Συμβούλιο, τα οποία εκφωνεί ο Δήμαρχος ή ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου κατά μέγιστο χρόνο δύο (2) λεπτά ανά περίπτωση, και πριν ξεκινήσει η συζήτηση των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, το Δημοτικό Συμβούλιο, μετά από πρόταση εισήγηση του Προέδρου ή του Δημάρχου, αποφασίζει εάν θα συζητήσει θέμα εκτός ημερήσιας διάταξης που θα κριθεί ως κατεπείγον. Η πρόταση εισήγηση δεν μπορεί να υπερβαίνει τα πέντε (5) λεπτά. Το Δημοτικό Συμβούλιο αποφαίνεται, χωρίς συζήτηση, για το κατεπείγον ή όχι του θέματος. Ο χρόνος για τη συζήτηση των εκτός ημερήσιας διάταξης θεμάτων δεν μπορεί να ξεπερνά τη μία (1) ώρα.

3. Κατά την έναρξη της συζήτησης επί των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου δύναται να προτείνει αιτιολογημένα στο Δημοτικό Συμβούλιο τη λήψη σχετικής απόφασης, με απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου, προκειμένου να μην συζητηθεί κάποιο θέμα από αυτά που περιλαμβάνει η ημερήσια διάταξη της δημοσιευμένης πρόσκλησης. Το Δημοτικό Συμβούλιο αποφαίνεται, χωρίς συζήτηση για την πρόταση του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου.

4. Ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου δίνει τον λόγο κάθε φορά στον Δήμαρχο ή Αντιδήμαρχο που θα εισηγηθεί το θέμα, και αυτοί με τη σειρά τους μπορούν να υποδείξουν κάποιον Δημοτικό Σύμβουλο ή υπηρεσιακό παράγοντα που θα το αναλύσει, εκ μέρους τους. Στη συνέχεια ο Πρόεδρος δίνει το λόγο, κατά προτεραιότητα, και κατά σειρά εκλογικής δύναμης, στους επικεφαλής των παρατάξεων, τους Δημοτικούς Συμβούλους που είναι εγγεγραμμένοι ειδικοί αγορητές και στη συνέχεια στους λοιπούς Δημοτικούς Συμβούλους που έχουν εγγραφεί για να τοποθετηθούν ανά θέμα και τους Προέδρους Συμβουλίου ή Προέδρους Δημοτικής Κοινότητας, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν αποκλειστικά τη Δημοτική Κοινότητα.
Τέλος, δίνει το λόγο στους δημοτικούς υπάλληλους, εκπροσώπους φορέων ή ιδιώτες στους οποίους έχει απευθύνει πρόσκληση, προκειμένου να λάβουν το λόγο και να συμβάλλουν με τις τοποθετήσεις τους στην καλύτερη διαμόρφωση της απόφασης. Με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, η οποία λαμβάνεται με απλή πλειοψηφία των παρόντων μελών του, το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί να επιτρέπει να λάβουν το λόγο και άλλοι εκπρόσωποι φορέων ή πολίτες που παρευρίσκονται στη συνεδρίαση, εφόσον το ζητήσουν.

5. Ο Δήμαρχος, ο αρμόδιος Αντιδήμαρχος, οι επικεφαλής των παρατάξεων και οι ειδικοί αγορητές έχουν κατά τη συζήτηση δικαίωμα για πέντε (5) λεπτά ομιλίας ανά θέμα. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι, οι Πρόεδροι Συμβουλίων ή οι Πρόεδροι Δημοτικών Κοινοτήτων, όταν καλούνται και συμμετέχουν στη συνεδρίαση για θέματα της Δημοτικής τους Κοινότητας, έχουν μέγιστο χρόνο ομιλίας τρία (3) λεπτά.
Ο Δήμαρχος, ο Αντιδήμαρχος, οι επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων και οι ειδικοί αγορητές έχουν δικαίωμα σε δευτερολογία τεσσάρων (4) λεπτών, προκειμένου να δώσουν τις απαραίτητες διευκρινίσεις ή να απαντήσουν σε σχετικές ερωτήσεις που έχουν τεθεί από τα πρόσωπα που προηγουμένως έλαβαν τον λόγο κατά τη διάρκεια της ομιλίας τους. Σε κάθε περίπτωση, ο Δήμαρχος κατά τη διάρκεια της συζήτησης μπορεί να λαμβάνει τον λόγο κατά προτεραιότητα έναντι σε κάθε άλλον και να εκφράζει τις απόψεις του. Κατά τη δευτερολογία ο Δήμαρχος ομιλεί τελευταίος εφόσον το επιθυμεί. Δικαίωμα δευτερολογίας δύο (2) λεπτών έχουν και οι Πρόεδροι Συμβουλίων ή οι Πρόεδροι Δημοτικών Κοινοτήτων. Οι λοιποί Δημοτικοί Σύμβουλοι δεν έχουν δυνατότητα δευτερολογίας.
Σε κάθε πρόσωπο που λαμβάνει τον λόγο μετά από πρόσκληση του Προέδρου ή μετά από απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, δίνεται δικαίωμα ομιλίας δύο
(2) λεπτών.
Με απόφαση της απόλυτης πλειοψηφίας των παρόντων είναι δυνατή, μετά από πρόταση του Προέδρου, η παράταση ή η σύντμηση του ανωτέρω προβλεπόμενου μέγιστου χρόνου ομιλίας.

6. Οι διαλογικές συζητήσεις δεν επιτρέπονται. Διακοπή ομιλητή μπορεί να γίνει αν το επιτρέψει ο ίδιος και αν συμφωνεί ο Πρόεδρος. Στην περίπτωση αυτή η διακοπή δεν μπορεί να υπερβεί το ένα (1) λεπτό, χωρίς ισόχρονη παράταση του χρόνου της ομιλίας.

7. Ο ομιλητής δεν μπορεί να παρεκκλίνει από το υπό συζήτηση θέμα, διαφορετικά ο Πρόεδρος τον καλεί να επανέλθει σε αυτό. Αν δεν συμμορφωθεί, ο Πρόεδρος τον προειδοποιεί ότι θα του αφαιρέσει τον λόγο. Αν και μετά τη νέα αυτή επισήμανση ο ομιλητής δεν επανέλθει στο θέμα, ο Πρόεδρος του αφαιρεί το λόγο. Ο Πρόεδρος αφαιρεί τον λόγο και από όποιον μιλά χωρίς να έχει εγγραφεί στον κατάλογο των ομιλητών ή χωρίς τη σχετική άδεια. Στις περιπτώσεις παραβάσεων αυτής της παραγράφου, ο Πρόεδρος δίνει εντολή να μην γίνεται καταχώριση των αντίστοιχων ομιλιών στα πρακτικά.

8. Αν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης δημιουργηθούν θόρυβοι που παρακωλύουν την ομαλή συνέχισή της, ο Πρόεδρος οφείλει να πάρει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την ομαλοποίησή της και αν η ίδια κατάσταση συνεχιστεί, ο Πρόεδρος διακόπτει τη συνεδρίαση για ορισμένη ώρα, που την ανακοινώνει στο σώμα. Κατά τη διακοπή οι Δημοτικοί Σύμβουλοι εξέρχονται της αίθουσας συνεδρίασης. Μετά την παρέλευση του χρόνου διακοπής, ο Πρόεδρος κηρύσσει τη συνέχιση της συνεδρίασης και, αν ο θόρυβος συνεχιστεί, το Δημοτικό Συμβούλιο, μετά από εισήγηση του Προέδρου, δύναται με απόφαση που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων να αποβάλει τον Δημοτικό Σύμβουλο ή τον πολίτη που παρακωλύει τη διαδικασία.

9. Αφού εξαντληθεί ο κατάλογος των ομιλητών, ο Πρόεδρος διατυπώνει την οριστική πρόταση προς ψήφιση του θέματος, όπως διαμορφώθηκε μετά από τις ανωτέρω ομιλίες. Εκτός από τις περιπτώσεις που προβλέπεται ρητά στον νόμο, δεν επιτρέπεται προς ψήφιση η διατύπωση εναλλακτικών προτάσεων. Ο Γραμματέας καταγράφει την ψήφο των Συμβούλων καθώς και όσους Συμβούλους αποχωρούν από τη συνεδρίαση. Η άρνηση ψήφου όσο και η λευκή ψήφος δεν υπολογίζονται στην καταμέτρηση θετικών και αρνητικών ψήφων. Αν κάποιο μέλος του Δημοτικού Συμβουλίου αρνηθεί ψήφο ή δώσει λευκή ψήφο, λογίζεται ως παρόν κατά τη συνεδρίαση, μόνο για τον σχηματισμό της απαρτίας.

10. Ο Δήμαρχος, ο Πρόεδρος και τα υπόλοιπα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου, καθώς και οι κατά τον νόμο συμμετέχοντες στις συζητήσεις, μπορούν να επικαλεστούν παρεμπίπτοντα ζητήματα που αφορούν την τήρηση του παρόντος Κανονισμού ή να επικαλεστούν προσωπικό ζήτημα, όπως η μομφή σε βάρος τους ή η υβριστική εκδήλωση εναντίον τους κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης ή η απόδοση διαφορετικής γνώμης από εκείνη που εξέφρασαν.
Ο επικαλούμενος οποιοδήποτε παρεμπίπτον ή προσωπικό ζήτημα οφείλει να το προσδιορίσει μέσα σε ένα (1) λεπτό της ώρας και να το στηρίξει σε συγκεκριμένη διάταξη του παρόντος Κανονισμού ή της νομοθεσίας, διαφορετικά ο Πρόεδρος απορρίπτει την επίκληση. Για παρεμπίπτοντα και προσωπικά ζητήματα αποφαίνεται ο Πρόεδρος. Αν διατυπωθούν αντιρρήσεις αποφασίζει σχετικά το Δημοτικό Συμβούλιο με ανάταση ή έγερση, χωρίς άλλη συζήτηση. Επίκληση παρεμπίπτοντος ή προσωπικού ζητήματος δεν επιτρέπεται μετά την έναρξη της ψηφοφορίας για κύριο ζήτημα.

11. Αφού εξαντληθούν τα θέματα της ημερήσιας διάταξης, ο Πρόεδρος κηρύσσει τη λήξη της συνεδρίασης και όλοι οι Σύμβουλοι προσέρχονται και υπογράφουν τα πρόχειρα συνοπτικά πρακτικά.

Άρθρο 12
Ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας της Δημοτικής Αρχής

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο συγκαλείται υποχρεωτικά κάθε δύο (2) μήνες σε ειδική συνεδρίαση, κατά την οποία η Δημοτική Αρχή λογοδοτεί για το έργο και τη δράση της, όπως για πράξεις, παραλείψεις, υλικές ενέργειες ή τον προγραμματισμό και την εξέλιξη δράσεων. Στη συνεδρίαση αυτή, η οποία είναι δημόσια, συζητούνται έως δέκα (10) θέματα, τα οποία τίθενται από τους Δημοτικούς Συμβούλους και επιπλέον έως δύο (2) θέματα, τα οποία τίθενται από τους Προέδρους Συμβουλίων καθώς και Προέδρους Δημοτικών Κοινοτήτων, και στα οποία απαντάει εκπρόσωπος της Δημοτικής Αρχής.
Θέματα που αφορούν το έργο και τη δράση της Δημοτικής Αρχής και έχουν συζητηθεί, βάσει των τηρούμενων πρακτικών κατά το προηγούμενο δίμηνο, με ευθύνη του Προέδρου, δεν συζητούνται εκ νέου στην ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας του επόμενου διμήνου, εκτός και εάν έχουν προκύψει νεότερα δεδομένα που δικαιολογούν την εκ νέου συζήτηση.
Στην περίπτωση που το Συμβούλιο δεν συγκληθεί από τον Πρόεδρο, η ειδική συνεδρίαση μπορεί να πραγματοποιηθεί κατόπιν πρόσκλησης του Δημάρχου, της Δημοτικής Επιτροπής ή του ενός τρίτου (1/3) τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του.

2. Παράλειψη της υποχρέωσης του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου να συγκαλέσει το Δημοτικό Συμβούλιο σε ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας εντός διμήνου, για λόγους που δεν άπτονται ανωτέρας βίας, αποτελεί σοβαρή παράβαση καθήκοντος.

3. Η ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας της Δημοτικής Αρχής μπορεί να λάβει χώρα και με τους τρεις τρόπους συνεδρίασης του άρθρου 4 του παρόντος.

4. Ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου εκδίδει πρόσκληση, η οποία δημοσιεύεται αυθημερόν στην ιστοσελίδα του Δήμου και κοινοποιείται μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στους Δημοτικούς Συμβούλους, τους Προέδρους Συμβουλίων και τους Προέδρους Δημοτικών Κοινοτήτων, δέκα (10) τουλάχιστον ημέρες πριν τη συνεδρίαση. Στην πρόσκληση καθορίζεται η ημερομηνία, ο τρόπος και ο τόπος πραγματοποίησης της ειδικής συνεδρίασης. Επιπλέον, στην πρόσκληση διευκρινίζεται ότι μέχρι την τρίτη ημέρα πριν την ημέρα διεξαγωγής της ειδικής συνεδρίασης οι Δημοτικοί Σύμβουλοι και οι Πρόεδροι Συμβουλίων, καθώς και οι Πρόεδροι Δημοτικών Κοινοτήτων μπορούν να υποβάλλουν ένα θέμα ο καθένας προς συζήτηση.

5. Μετά το πέρας της τριήμερης προθεσμίας, κατά την οποία δύναται να προταθούν θέματα προς συζήτηση, ο Πρόεδρος ενημερώνει τον Δήμαρχο για όλα τα θέματα που έχουν κατατεθεί προς συζήτηση για τη συνεδρίαση. Εφόσον δεν έχουν κατατεθεί θέματα προς συζήτηση εντός της ανωτέρω προθεσμίας, ο Πρόεδρος, σε συνεννόηση με τον Δήμαρχο, ενημερώνει εγγράφως τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου και τους Προέδρους Δημοτικής Κοινότητας ότι η ειδική συνεδρίαση δεν θα πραγματοποιηθεί, λόγω έλλειψης θεμάτων.

6. Κατά την ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας δεν λαμβάνονται αποφάσεις. Για την έναρξη και διεξαγωγή της ειδικής συνεδρίασης δεν είναι απαραίτητο να συντρέχει η απαρτία της παρ. 10 του άρθρου 67 του ν. 3852/2010.

7. Κατά την έναρξη της συνεδρίασης, στην περίπτωση που έχουν υποβληθεί συνολικά πάνω από δέκα (10) θέματα από Δημοτικούς Συμβούλους και πάνω από δύο (2) θέματα από Προέδρους Συμβουλίων και Προέδρους Δημοτικών Κοινοτήτων, διενεργείται δημόσια κλήρωση από το Προεδρείο, από την οποία προκύπτουν τα θέματα που θα εγγραφούν τελικά στην ημερήσια διάταξη και θα συζητηθούν. Από τα θέματα της κλήρωσης, μέχρι τρία (3) θέματα πρέπει να αποτελούν πρόταση των Δημοτικών Συμβούλων της πλειοψηφίας. Στην περίπτωση που έχουν υποβληθεί συνολικά κάτω από δέκα (10) θέματα από τους Δημοτικούς Συμβούλους, εγγράφονται στην ημερήσια διάταξη και συζητούνται όλα τα θέματα, ανεξαρτήτως εάν έχουν υποβληθεί από Συμβούλους της μειοψηφίας ή της πλειοψηφίας του Δημοτικού Συμβουλίου.

8. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, η παρουσία του Δημάρχου, του αρμόδιου Αντιδημάρχου, του εντεταλμένου Συμβούλου ή του Προέδρου νομικού προσώπου είναι υποχρεωτική, εφόσον έχει εγγραφεί θέμα της αρμοδιότητάς τους στην ημερήσια διάταξη. Σε περίπτωση που ο Δήμαρχος κωλύεται, αναπληρώνεται από τον νόμιμο αναπληρωτή του, ενώ όταν κωλύεται ο Αντιδήμαρχος ή ο εντεταλμένος Σύμβουλος, παρευρίσκεται ο ίδιος ο Δήμαρχος ή άλλος Αντιδήμαρχος ή εντεταλμένος Σύμβουλος που ορίζεται από αυτόν.

9. Κατά τη συζήτηση επί των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, ο ερωτών Δημοτικός Σύμβουλος διατυπώνει το ερώτημά του εντός πέντε (5) λεπτών και το αρμόδιο όργανο έχει στη διάθεσή του επτά (7) λεπτά, προκειμένου να απαντήσει ολοκληρωμένα. Επιτρέπεται να υπάρξει δευτερολογία στην οποία ο ερωτών έχει στη διάθεσή του δύο (2) λεπτά, προκειμένου να ζητήσει διευκρίνιση ως προς το αρχικό ερώτημα που υπέβαλε, εάν δεν έλαβε ολοκληρωμένη απάντηση, και το αρμόδιο όργανο έχει στη διάθεσή του πέντε (5) λεπτά, προκειμένου να παράσχει τις απαραίτητες διευκρινίσεις. Ο Δήμαρχος έχει στη διάθεσή του επιπλέον τρία (3) λεπτά και στην πρωτολογία και στη δευτερολογία μετά την απάντηση του αρμοδίου οργάνου. Με ανάταση χεριού από την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων είναι δυνατή, μετά από πρόταση του Προέδρου, η παράταση ή η σύντμηση των ανωτέρω προβλεπόμενων μέγιστων χρόνων ομιλίας.

10. Κατά τη συνεδρίαση αυτή απαγορεύεται η συζήτηση οποιουδήποτε άλλου θέματος, καθώς και οι διαλογικές συζητήσεις. Διακοπή ομιλητή μπορεί να γίνει αν το επιτρέψει ο ίδιος και αν συμφωνεί ο Πρόεδρος. Στην περίπτωση αυτή η διακοπή δεν μπορεί να υπερβεί το ένα (1) λεπτό, χωρίς ισόχρονη παράταση του χρόνου της ομιλίας.

11. Όταν λόγω της σοβαρότητας και της φύσης των θεμάτων παρατείνεται η συζήτηση, το Δημοτικό Συμβούλιο, με ανάταση χεριού των περισσότερων, είναι δυνατόν να διακόψει τη συνεδρίαση, προκειμένου αυτή να συνεχιστεί την επόμενη ημέρα και την ίδια ώρα για τα λοιπά θέματα της ημερήσιας διάταξης που δεν συζητήθηκαν. Στην περίπτωση αυτή θεωρείται ότι η συζήτηση των θεμάτων αυτών άρχισε και τελείωσε κατά την τελευταία αυτή συνεδρίαση.

11. Για τη διεξαγωγή της συνεδρίασης τηρούνται πρακτικά, τα οποία λαμβάνουν ειδική ταυτάριθμη αρίθμηση με την πρόσκληση. Πρακτικά συντάσσονται ακόμα και στην περίπτωση που συγκληθεί ειδική συνεδρίαση, χωρίς κανένα θέμα συζήτησης.

Άρθρο 13
Απολογισμός πεπραγμένων της Δημοτικής Αρχής

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο συνεδριάζει κάθε χρόνο σε ειδική δημόσια συνεδρίαση, σύμφωνα με το άρθρο 217 του ν. 3463/2006, με αντικείμενο τον απολογισμό των πεπραγμένων της Δημοτικής Αρχής σε ό,τι αφορά τη διοίκηση του Δήμου, την εφαρμογή του ετήσιου προγράμματος δράσης και την εν γένει οικονομική κατάσταση του Δήμου. Στην ίδια συνεδρίαση παρουσιάζεται από τον Συμπαραστάτη του Δημότη και της Επιχείρησης η ετήσια έκθεσή του.

2. Η ειδική δημόσια συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου διεξάγεται μέχρι τέλος Ιουνίου και ανακοινώνεται δεκαπέντε (15) τουλάχιστον ημέρες νωρίτερα, με κάθε πρόσφορο τρόπο, με ευθύνη του Προέδρου. Σε αυτήν καλούνται οι κάτοικοι και όλοι οι φορείς της πόλης.
 
3. Το Δημοτικό Συμβούλιο επιλέγει τον προσφορότερο χώρο για τη διεξαγωγή της ανωτέρω συνεδρίασης.

4. Ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου επιμελείται σε συνεργασία με τον Δήμαρχο και τις αρμόδιες υπηρεσίες για τη σωστή οργάνωση της συνεδρίασης και την εμπεριστατωμένη σύνταξη του απολογισμού των πεπραγμένων της Δημοτικής Αρχής στους τομείς που αφορούν την οικονομική κατάσταση, τη διοίκηση του Δήμου και την εφαρμογή του επιχειρησιακού προγράμματος δημοτικής δράσης.
Με ευθύνη του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου, πέντε (5) μέρες πριν από τη συνεδρίαση, βρίσκονται στη διάθεση των δημοτικών παρατάξεων το κείμενο του απολογισμού πεπραγμένων με όλα τα στοιχεία που το συνοδεύουν.

5. Κατά την ειδική δημόσια συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου τη συζήτηση διευθύνει ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου. Ο Δήμαρχος εκ μέρους του Δημοτικού Συμβουλίου ενημερώνει το ακροατήριο για τα πεπραγμένα της Δημοτικής Αρχής και στη συνέχεια τοποθετούνται όλες οι δημοτικές παρατάξεις, δια των εκπροσώπων τους με τη σειρά της εκλογικής τους δύναμης. Τον λόγο μπορούν να λάβουν τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου και τα μέλη των Συμβουλίων των Δημοτικών Κοινοτήτων.

6. Ακολούθως, κάθε φορέας, δημότης, κάτοικος ή φορολογούμενος από τον δήμο έχει δικαίωμα να διατυπώσει παρατηρήσεις σχετικές με τον απολογισμό στη συνεδρίαση αυτή.

7. Σε περίπτωση που το χρονικό διάστημα που προβλέπει το παρόν άρθρο παρέλθει, χωρίς να κινηθούν οι διαδικασίες για την πραγματοποίηση της ειδικής δημόσιας συνεδρίασης απολογισμού, μπορούν οι δημοτικές παρατάξεις ή το 1/3 τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των μελών του Συμβουλίου να προκαλέσουν τη συνεδρίαση.

Άρθρο 14
Πρακτικά συνεδρίασης Δημοτικού Συμβουλίου

1. Στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, όπως και στην περίπτωση ματαίωσής της, τηρούνται πρακτικά με ευθύνη του Γραμματέα του Δημοτικού Συμβουλίου και του δημοτικού υπαλλήλου που έχει οριστεί για τον σκοπό αυτό.

2. Στα πρακτικά καταχωρούνται οι συζητήσεις, ψηφοφορίες, αποφάσεις και μειοψηφούσες γνώμες για κάθε θέμα, καθώς και ο αριθμός και η χρονολογία της πρόσκλησης στη συγκεκριμένη συνεδρίαση, ο τόπος, ο τρόπος και ο χρόνος της συνεδρίασης, καθώς και αν αυτή έγινε δημόσια ή κεκλεισμένων των θυρών, το όνομα του Δημάρχου κι αν παρίσταται, τα ονόματα και η ιδιότητα των μελών που παρίστανται κατά την έναρξη της συνεδρίασης, τα ονοματεπώνυμα των απόντων μελών, η προσέλευση ή η αποχώρηση των μελών κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, δημοτικοί υπάλληλοι ή ιδιώτες που έχουν κληθεί και συμμετέχουν στη συνεδρίαση.

3. Τα πρακτικά καταρτίζονται με τη βοήθεια μαγνητοφωνικής συσκευής ή «βίντεο» ή με κάθε άλλο πρόσφορο ηλεκτρονικό μέσο. Ο εκτελών χρέη πρακτικογράφου δημοτικός υπάλληλος, τηρεί παράλληλα και πρόχειρα συνοπτικά πρακτικά.

4. Τα απομαγνητοφωνημένα ή απομαγνητοσκοπημένα κείμενα μεταφέρονται σε φύλλα χαρτιού, που αριθμούνται και μονογράφονται από τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου. Στο τέλος του χρόνου βιβλιοδετούνται με ευθύνη του Προέδρου και του Γραμματέα του Δημοτικού Συμβουλίου.

5. Αν σε κάποια συνεδρίαση δεν είναι δυνατή η χρήση μαγνητοφωνικής συσκευής ή «βίντεο», τηρούνται πρόχειρα πρακτικά που αντιγράφονται σε φύλλα χαρτιού, μονογραφημένα από τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου. Τα φύλλα αυτά αριθμούνται με τρόπο, ώστε η αρίθμησή τους να αποτελεί συνέχεια της αρίθμησης των απομαγνητοφωνημένων ή απομαγνητοσκοπημένων κειμένων και βιβλιοδετούνται μαζί με αυτά.

6. Στη δια περιφοράς συνεδρίαση, τηρούνται πρακτικά, όπου αναγράφονται απαραίτητα η εισήγηση επί του θέματος, τυχόν απόψεις που έχουν αποσταλεί εγγράφως και οι καταμετρηθείσες ψήφοι.

7. Η μη τήρηση των πρακτικών σύμφωνα με τα ανωτέρω, συνιστά πειθαρχικό αδίκημα για τον Πρόεδρο και Γραμματέα του Δημοτικού Συμβουλίου.

8. Τα πρακτικά υπογράφονται από όλα τα μέλη που μετέχουν στη συνεδρίαση. Η άρνηση υπογραφής από Σύμβουλο και η αιτία της αναφέρονται στα πρακτικά. Η μη υπογραφή των πρακτικών δεν επηρεάζει το κύρος της απόφασης.

9. Τα πρακτικά της κάθε συνεδρίασης, όπως και κάθε απόφασης, παίρνουν αύξοντα αριθμό. Κάθε χρόνο ξεκινάει καινούργια αρίθμηση.

10. Οποιοσδήποτε Δημοτικός Σύμβουλος μπορεί να ζητήσει να λάβει αντίγραφα των πρακτικών ή να λάβει πλήρη γνώση αυτών, στην περίπτωση που είναι δυσχερής η έκδοση αντιγράφων.

Άρθρο 15
Ενημέρωση πολιτών

1. Δημότες και κάτοικοι που έχουν ειδικό έννομο συμφέρον, μετά από αίτησή τους λαμβάνουν αντίγραφα συγκεκριμένων πρακτικών και αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου. Σε περίπτωση που είναι δυσχερής η έκδοση αντιγράφων, τίθενται τα παραπάνω στοιχεία σε πλήρη γνώση των αιτούντων για ενημέρωσή τους.

2. Το Δημοτικό Συμβούλιο συζητά υποχρεωτικά προτάσεις που κατατίθενται σ’ αυτό από τουλάχιστον είκοσι πέντε (25) άτομα για την επίλυση ζητημάτων αρμοδιότητας του Δημοτικού Συμβουλίου. Ο Δήμαρχος ενημερώνει τους ενδιαφερόμενους για τη σχετική απόφαση που ελήφθη.

3. Επί αναφορών, ερωτήσεων και αιτήσεων αρμοδιότητας του Δημοτικού Συμβουλίου, που υποβάλλονται σε αυτό από δημότες και κατοίκους ατομικά ή συλλογικά, απαντά ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου ή ο αρμόδιος Αντιδήμαρχος εντός προθεσμίας τριάντα (30) ημερών από την κατάθεσή τους.

4. Το Δημοτικό Συμβούλιο εξασφαλίζει στους δημότες πλήρη πληροφόρηση για τα, κάθε είδους προβλήματα της περιφέρειάς του, καθώς και για τη δραστηριότητά του, αναφορικά με την αντιμετώπιση και λύση των προβλημάτων αυτών.

Άρθρο 16
Δικαιώματα και Υποχρεώσεις Δημοτικών Συμβούλων

1. Ο Δημοτικός Σύμβουλος εκφράζει τη γνώμη του και ψηφίζει κατά συνείδηση, αποβλέποντας πάντοτε στην εξυπηρέτηση του συμφέροντος του συνόλου των δημοτών.

2. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι είναι υποχρεωμένοι να μετέχουν σε όλες τις συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και των Επιτροπών του, στις οποίες είναι μέλη και να ενημερώνουν τον Πρόεδρο σε περίπτωση απουσίας τους.
Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι είναι υποχρεωμένοι να εκτελούν με επιμέλεια τα καθήκοντά τους και κάθε εργασία που τους αναθέτει νόμιμα το Συμβούλιο.

3. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι και οι Πρόεδροι των Δημοτικών Κοινοτήτων αμέσως μετά από την εγκατάσταση των Δημοτικών Αρχών οφείλουν να δηλώσουν στον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου τη διεύθυνση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου τους.

4. Σε Σύμβουλο που απουσιάζει αδικαιολόγητα σε τρεις (3) συνεχείς συνεδριάσεις, μπορεί να επιβληθεί, σύμφωνα με την πειθαρχική διαδικασία, η πειθαρχική ποινή της αργίας και σε περίπτωση υποτροπής μπορεί να επιβληθεί η πειθαρχική ποινή της έκπτωσης από το αρμόδιο εποπτικό όργανο.
Σύμβουλος που επιθυμεί να μην εκτελεί τις υποχρεώσεις του για διάστημα που υπερβαίνει τις τριάντα (30) ημέρες, πρέπει να έχει τη σύμφωνη γνώμη του Δημοτικού Συμβουλίου. Η απουσία αυτή μπορεί να παρατείνεται για εξαιρετικούς λόγους έως τρεις (3) μήνες, με άδεια του Συμβουλίου.
Σε Σύμβουλο που δεν εκτελεί τις υποχρεώσεις του για διάστημα που υπερβαίνει τους τρεις (3) συνεχείς μήνες, χωρίς την άδεια του Δημοτικού Συμβουλίου, μπορεί να επιβληθεί, σύμφωνα με την πειθαρχική διαδικασία, η πειθαρχική ποινή της αργίας ή η πειθαρχική ποινή της έκπτωσης από το αρμόδιο εποπτικό όργανο.

5. Ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου υποχρεούται να ενημερώνει γραπτώς τον Επόπτη Ο.Τ.Α. για κάθε περίπτωση αδικαιολόγητης απουσίας Συμβούλου σε τρεις συνεχείς συνεδριάσεις, καθώς και σε κάθε περίπτωση μη εκτέλεσης των υποχρεώσεων Συμβούλου για διάστημα μεγαλύτερο από τρεις (3) συνεχείς μήνες. Η παράλειψη αυτής της υποχρέωσης από τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου αποτελεί σοβαρή παράβαση καθήκοντος.

6. Ο Δημοτικός Σύμβουλος δεν μπορεί να μετέχει στη συζήτηση ενός θέματος ή στη λήψη απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου ή να συμμετάσχει σε γνωμοδοτικά συλλογικά όργανα, τα οποία γνωμοδοτούν για θέμα που θα εισαχθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο, εφόσον ο ίδιος, ο/η σύζυγός του ή συγγενής του έως τον δεύτερο βαθμό εξ αίματος ή εξ αγχιστείας έχει υλικό ή ηθικό συμφέρον. Απόφαση που έχει ληφθεί κατά παράβαση των ανωτέρω είναι άκυρη. Στο μέλος που έλαβε μέρος στη συνεδρίαση, επιβάλλεται η πειθαρχική ποινή της αργίας.

7. Ο Πρόεδρος και τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου είναι υπόχρεοι σε δήλωση περιουσιακής κατάστασης και δήλωση οικονομικών συμφερόντων σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι ενθαρρύνουν και προωθούν κάθε μέτρο που προάγει τη διαφάνεια και την καταπολέμηση της διαφθοράς στο πλαίσιο άσκησης των καθηκόντων τους και λειτουργίας του Δήμου.

8. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι και σε περίπτωση συμμετοχής τους οι Πρόεδροι Συμβουλίων ή οι Πρόεδροι Δημοτικών Κοινοτήτων έχουν δικαίωμα να λαμβάνουν γνώση, τουλάχιστον δύο (2) ημέρες πριν την τακτική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, όλων των εισηγήσεων και των στοιχείων που αφορούν τα θέματα της ημερήσιας διάταξης.

9. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι δεν μπορούν να είναι από οποιαδήποτε αιτία, οφειλέτες του οικείου δήμου, των Νομικών Προσώπων Ιδιωτικού Δικαίου, των κοινωφελών επιχειρήσεων και της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης και Αποχέτευσης (Δ.Ε.Υ.Α.) αυτού, καθώς, επίσης, και των Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου, στα οποία συμμετέχει ο οικείος Δήμος, εφόσον η συνολική οφειλή υπερβαίνει το ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ. Αν Δήμαρχος, Δημοτικός Σύμβουλος, Σύμβουλος ή Πρόεδρος της Δημοτικής Κοινότητας καταστεί για πρώτη φορά μετά από την εκλογή του οφειλέτης του οικείου Δήμου ή των νομικών προσώπων κατά τα ανωτέρω οφείλει να εξοφλήσει ή να ρυθμίσει την οφειλή του εντός αποκλειστικής προθεσμίας δέκα (10) ημερών, αφότου η βεβαίωση της οφειλής καταστεί οριστική και λάβει γνώση αυτής ή, αν ασκηθούν ένδικα βοηθήματα, αφότου εκδοθεί τελεσίδικη δικαστική απόφαση. Αν η οφειλή δεν εξοφληθεί ή δεν ρυθμιστεί εντός της προθεσμίας του πρώτου εδαφίου ο Δημοτικός Σύμβουλος εκπίπτει αυτοδικαίως από το αξίωμα.

10. Κάθε Δημοτικός Σύμβουλος μπορεί να ζητά από τον Δήμαρχο, τους Αντιδημάρχους και τη Δημοτική Επιτροπή πληροφορίες και συγκεκριμένα στοιχεία, που είναι χρήσιμα για την άσκηση των καθηκόντων του. Ο Δήμαρχος και ο Αντιδήμαρχος οφείλει να παρέχει τις πληροφορίες εγγράφως ή προφορικά εντός μηνός. Τέτοια υποχρέωση δεν υφίσταται στην περίπτωση που οι πληροφορίες ή τα στοιχεία, που έχουν ζητηθεί, δόθηκαν στον Δημοτικό Σύμβουλο ή στον Πρόεδρο Συμβουλίου Δημοτικής Κοινότητας ή στον Πρόεδρο Δημοτικής Κοινότητας κατά τη συνεδρίαση ειδικής λογοδοσίας.

11. Στις συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου οι Δημοτικοί Σύμβουλοι πρέπει να είναι ευπρεπείς και να μη δημιουργούν θορύβους. Δεν επιτρέπεται να παρακωλύουν την ομαλή διεξαγωγή της, με κάθε τρόπο σύγκλησης, συνεδρίασης.

Άρθρο 17
Δημοτικές παρατάξεις

1. Ο Δήμαρχος και τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου ανήκουν σε δημοτικές παρατάξεις, ανάλογα με τον συνδυασμό με τον οποίο έχουν εκλεγεί.
Επικεφαλής της δημοτικής παράταξης είναι ο Σύμβουλος που ήταν υποψήφιος Δήμαρχος και, στην περίπτωση θανάτου, παραίτησης, έκπτωσης, παύσης, ανεξαρτητοποίησης, ο Σύμβουλος που εκλέγεται από την πλειοψηφία των Δημοτικών Συμβούλων που ανήκουν στην παράταξη.

2. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι έχουν απεριόριστο το δικαίωμα της γνώμης και της ψήφου κατά συνείδηση.

3. Μέλος του Δημοτικού Συμβουλίου μπορεί με γραπτή δήλωσή του προς το προεδρείο να ανεξαρτητοποιηθεί από τη δημοτική παράταξη, με την οποία έχει εκλεγεί.

4. Εάν η δημοτική παράταξη έχει τουλάχιστον τρία (3) μέλη, με απόφαση και με πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) αυτών, είναι δυνατόν να διαγραφεί Σύμβουλος, ο οποίος είναι μέλος της. Δεν είναι δυνατή η διαγραφή του επικεφαλής της παράταξης.
Η απόφαση διαγραφής συνιστά επαχθή εκτελεστή διοικητική πράξη, η οποία κοινοποιείται υποχρεωτικά στον Πρόεδρο του οικείου Δημοτικού Συμβουλίου, καθώς και στον διαγραφέντα Δημοτικό Σύμβουλο.

5. Το μέλος του Δημοτικού Συμβουλίου που ανεξαρτητοποιήθηκε ή διαγράφηκε από την παράταξή του, δεν μπορεί να ενταχθεί σε άλλη παράταξη και δεν μπορεί να εξακολουθήσει να είναι μέλος του Προεδρείου ή άλλων επιτροπών, εφόσον την ιδιότητα αυτή φέρει ως μέλος της παράταξης από την οποία ανεξαρτητοποιήθηκε ή διαγράφηκε.
Είναι δυνατή η επανένταξή του στην παράταξη, από την οποία ανεξαρτητοποιήθηκε ή διαγράφηκε, εφόσον τούτο γίνει δεκτό από τα δύο τρίτα (2/3) των μελών, προκειμένου για παρατάξεις που έχουν τουλάχιστον τρία (3) μέλη και από όλα τα μέλη, προκειμένου για παρατάξεις με λιγότερα από τρία (3) μέλη.

6. Ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου οφείλει να ανακοινώσει την απόφαση διαγραφής ή ανεξαρτητοποίησης ή επανένταξης στη δημοτική παράταξη στο Δημοτικό Συμβούλιο, καθώς και να την κοινοποιήσει στον Επόπτη Ο.Τ.Α.

7. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι, που ανεξαρτητοποιήθηκαν ή διαγράφηκαν από την παράταξή τους, θεωρούνται ανεξάρτητα μέλη του Συμβουλίου, μη ανήκοντα σε κάποια παράταξη.

8. Για την αποδοτικότερη λειτουργία των δημοτικών παρατάξεων, η Δημοτική Αρχή μπορεί να παραχωρεί σε αυτές κατάλληλα εξοπλισμένο χώρο και γραμματειακή υποστήριξη, εφόσον το επιτρέπουν οι υπηρεσιακές ανάγκες.

Άρθρο 18
Επιτροπές του Δημοτικού Συμβουλίου κατ’ άρθρο 70 του ν. 3852/2010

1. Το Δημοτικό Συμβούλιο μπορεί, κατόπιν εισήγησης του Προέδρου του, να συγκροτεί μόνιμες ή κατά περίπτωση επιτροπές για την επεξεργασία και την εισήγηση ενώπιον του Δημοτικού Συμβουλίου θεμάτων της αρμοδιότητάς του. Στις επιτροπές προεδρεύει Δημοτικός Σύμβουλος που ορίζεται με την απόφαση συγκρότησης. Σε αυτές μετέχουν Δημοτικοί Σύμβουλοι που προτείνονται από κάθε δημοτική παράταξη του Δημοτικού Συμβουλίου, υπάλληλοι της αρμόδιας διεύθυνσης του Δήμου, καθώς και ιδιώτες εμπειρογνώμονες στα θέματα της επιτροπής και εκπρόσωποι κοινωνικών φορέων της περιοχής.

2. Θέματα που έχουν εγγραφεί στην ημερήσια διάταξη μπορούν, ύστερα από πρόταση του Δημάρχου ή του ενός πέμπτου (1/5) των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου, να παραπεμφθούν σε επιτροπή με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, με την οποία καθορίζεται και προθεσμία για την υποβολή σχετικής μελέτης ή εισήγησης.
Ο Πρόεδρος δύναται να παραπέμπει σε επιτροπή οποιοδήποτε άλλο θέμα και πριν από την εγγραφή του στην ημερήσια διάταξη. Θέματα που εισάγει προς συζήτηση η δημοτική επιτροπή, παραπέμπονται σε επιτροπή μόνο αν τη σχετική απόφαση λάβει η απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου.

3. Οι επιτροπές βρίσκονται σε απαρτία και συνεδριάζουν νόμιμα, όταν τα παρόντα μέλη είναι περισσότερα από τα απόντα.

4. Οι επιτροπές λαμβάνουν από τις υπηρεσίες του Δήμου τα στοιχεία και τις πληροφορίες που ζητούν για τη διευκόλυνση του έργου τους, δια του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου, κατόπιν συνεργασίας με τον Πρόεδρο της κάθε επιτροπής.

5. Οι επιτροπές διατυπώνουν την άποψή τους με έκθεσή τους, στην οποία αναγράφονται και τυχόν διαφορετικές απόψεις που διαμορφώθηκαν σε αυτή. Η έκθεση υποβάλλεται εντός της τασσόμενης προθεσμίας. Εάν η επιτροπή καθυστερήσει να υποβάλλει τη σχετική έκθεση, ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου μπορεί να εγγράψει το θέμα στην ημερήσια διάταξη και χωρίς την έκθεση της επιτροπής.

6. Στις ανωτέρω επιτροπές, εφόσον κριθεί αναγκαίο, μπορεί να ορίζεται με απόφαση του Δημάρχου δημοτικός υπάλληλος για διοικητική υποστήριξη.

Άρθρο 19
Επιτροπές του Δημοτικού Συμβουλίου κατ’ άρθρο 30 του ν. 5056/2023

1. Για την εύρυθμη άσκηση των αρμοδιοτήτων των καταργηθέντων νομικών προσώπων, το Δημοτικό Συμβούλιο, με απόφασή του, δύναται να συστήνει επιτροπές. Στις επιτροπές αυτές, στις οποίες δύνανται να συμμετέχουν και μη αιρετά μέλη, ως Πρόεδρος ορίζεται Δημοτικός Σύμβουλος ή πρόσωπο εγνωσμένου κύρους, με συναφή με το αντικείμενο της επιτροπής εμπειρία.

2. Για θέματα αρμοδιοτήτων των καταργούμενων Σχολικών Επιτροπών, το Δημοτικό Συμβούλιο συστήνει υποχρεωτικά επιτροπές. Ειδικότερα συστήνονται έως δύο (2) επιτροπές ή μία (1) επιτροπή ανά Δημοτική Κοινότητα, αποκλειστικά στους δήμους με πληθυσμό άνω των εκατό χιλιάδων (100.000) κατοίκων.
Στις επιτροπές αυτές ως Πρόεδρος ορίζεται Δημοτικός Σύμβουλος ή πρόσωπο εγνωσμένου κύρους, με συναφή με το αντικείμενο της επιτροπής εμπειρία. Υποχρεωτικά μετέχει ένας διευθυντής σχολικών μονάδων πρωτοβάθμιας ή δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του οικείου Δήμου ή Δημοτικής Κοινότητας αντίστοιχα, και ένας εκπρόσωπος της αντίστοιχης ένωσης γονέων ή όπου δεν υπάρχει, ένας εκπρόσωπος των υφισταμένων συλλόγων γονέων, κατά προτεραιότητα μεγέθους σε μαθητικό δυναμικό, με τους αναπληρωτές τους.
Κατά τις συνεδριάσεις της ανωτέρω επιτροπής, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν μια συγκεκριμένη σχολική μονάδα, δύναται να καλείται επιπλέον ο οικείος διευθυντής.

3. Οι Δημοτικοί Σύμβουλοι που συμμετέχουν ως μέλη στις επιτροπές μπορούν να προτείνονται από κάθε δημοτική παράταξη του Δημοτικού Συμβουλίου.

Άρθρο 20
Δημοσίευση των αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου

1. Οι αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου, με εξαίρεση τις αποφάσεις κανονιστικού χαρακτήρα, είναι άμεσα εκτελεστές αφότου εκδοθούν και φέρουν την υπογραφή του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου.

2. Τρεις μέρες μετά τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, με ευθύνη του αρμόδιου υπαλλήλου σε συνεργασία με τον Πρόεδρο, σε ειδικό πίνακα του δημοτικού καταστήματος, που είναι προορισμένος για τον σκοπό αυτό, τοιχοκολλάται πίνακας που περιλαμβάνει τα θέματα που συζητήθηκαν, τον αριθμό των αποφάσεων και περίληψη του περιεχομένου τους. Για την εν λόγω τοιχοκόλληση συντάσσεται αποδεικτικό ενώπιον δύο
(2) μαρτύρων. Επιπλέον, όλες οι αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου δημοσιεύονται άμεσα στην ιστοσελίδα του δήμου, με ευθύνη του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου, σε συνεργασία με την αρμόδια υπηρεσία του Δήμου.

3. Οι ατομικού περιεχομένου πράξεις δημοσιεύονται υπό μορφή περίληψης και κοινοποιούνται σε πλήρες κείμενο στον ενδιαφερόμενο. Οι κανονιστικού περιεχομένου αποφάσεις, για τη νόμιμη υπόστασή τους, δημοσιεύονται σε πλήρες κείμενο στον ειδικό πίνακα του δημοτικού καταστήματος, με την επιφύλαξη κάθε φορά προβλεπόμενου ειδικού τρόπου δημοσίευσης.
Οι κανονιστικές αποφάσεις του άρθρου 79 του ν. 3463/2006 αποκτούν νόμιμη υπόσταση με την επιπλέον δημοσίευσή τους σε περίληψη σε μία (1) τουλάχιστον έντυπη, ημερήσια ή εβδομαδιαία τοπική εφημερίδα. Οι αποφάσεις αυτές παραμένουν συνεχώς εκτεθειμένες σε χώρο του δημοτικού καταστήματος που είναι προσιτός στο κοινό. Επιπλέον, το Δημοτικό Συμβούλιο λαμβάνει μέτρα για την όσο το δυνατόν ευρύτερη δημοσιοποίησή τους, μέσω των τοπικών μέσων μαζικής ενημέρωσης, εκδίδοντας ειδικούς οδηγούς ενημέρωσης των κατοίκων και των οικείων επαγγελματικών τάξεων και χρησιμοποιεί, για τον ίδιο σκοπό, οποιοδήποτε άλλο πρόσφορο μέσο.

4. Σε περίπτωση που ειδικές διατάξεις προβλέπουν διαφορετικό τρόπο δημοσίευσης αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου, ακολουθείται ο τρόπος αυτός.

5. Αποφάσεις Δημοτικού Συμβουλίου, όπως αυτές προβλέπονται από την παρ. 3 του άρθρου 76 του ν. 4727/2020 (Α’ 184), αναρτώνται υποχρεωτικά στο διαδικτυακό τόπο «Διαύγεια», με τις επιφυλάξεις και τις εξαιρέσεις που προβλέπονται στο ίδιο άρθρο, καθώς και στο άρθρο 79 του ίδιου νόμου.

6. Οι αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας, σύμφωνα με το άρθρο 225 του ν. 3852/2010, αποστέλλονται υποχρεωτικά μέσα σε δεκαπέντε (15) ημέρες από τη συνεδρίαση του συμβουλίου, συνοδευόμενες από αντίγραφο του αποδεικτικού δημοσίευσης και από τα έγγραφα στοιχεία που είναι απαραίτητα για τον έλεγχο νομιμότητας.

7. Αντίγραφο των αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου αποστέλλεται για ενημέρωση στους Προέδρους Συμβουλίων και στους Προέδρους Δημοτικών Κοινοτήτων.

Άρθρο 21
Γραμματεία Υπηρεσία Δημοτικού Συμβουλίου

1. Στον Δήμο και στο πλαίσιο του Οργανισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας, λειτουργεί Υπηρεσία Δημοτικού Συμβουλίου, με αρμοδιότητες διεκπεραίωσης όλων των θεμάτων, που αφορούν στο Δημοτικό Συμβούλιο και το προεδρείο του. Η Υπηρεσία αποτελείται από τον ειδικό γραμματέα του Δημοτικού Συμβουλίου και άλλους υπαλλήλους, σύμφωνα με τον Οργανισμό Εσωτερικής Υπηρεσίας και ανάλογα με τις ανάγκες.

2. Στις αρμοδιότητες της Υπηρεσίας περιλαμβάνονται η τήρηση του αρχείου των αποφάσεων και των λοιπών σχετικών εγγράφων, η διεξαγωγή της αλληλογραφίας, η σύνταξη των πρακτικών των συνεδριάσεων, η προώθηση και δημοσίευση των αποφάσεων καθώς και η ανάρτησή τους στην ιστοσελίδα του Δήμου και στον Διαδικτυακό τόπο Διαύγεια, η ενημέρωση των Δημοτικών Συμβούλων και των Προέδρων Συμβουλίων και Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων επί θεμάτων που τους αφορούν και γενικά, κάθε σχετική με τη λειτουργία του Δημοτικού Συμβουλίου εργασία.
 
3. Αρμοδιότητα της Υπηρεσίας αποτελεί και η προώθηση των σχετικών με τη συμμετοχή των πολιτών στις τοπικές υποθέσεις εργασιών, όπως και των εργασιών που αφορούν στην ενημέρωσή τους σε ατομική ή συλλογική βάση, επί των αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου που τους ενδιαφέρουν, όταν αυτοί καταθέτουν αναφορές και ερωτήσεις.

Άρθρο 22
Ισχύς Εφαρμογή άλλων διατάξεων-Τροποποίηση κανονισμού

1. Η ισχύς του κανονισμού που λαμβάνεται με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου αρχίζει από την ανάρτηση στο διαδικτυακό τόπο «Διαύγεια» και τη δημοσίευσή του σε πλήρες κείμενο, με τοιχοκόλληση σε ειδικό πίνακα του δημοτικού καταστήματος που είναι προορισμένο για αυτόν τον σκοπό. Η απόφαση του Κανονισμού λειτουργίας του Δημοτικού Συμβουλίου αποστέλλεται για υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας του άρθρου 225 του ν. 3852/2010.

2. Η τροποποίηση του Κανονισμού γίνεται κατόπιν απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του.

Άρθρο Δεύτερο

Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Αθήνα, 20 Ιανουαρίου 2025

Ο Υφυπουργός
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ - ΠΕΤΡΟΣ ΣΠΑΝΑΚΗΣ

Μπορείτε να δείτε το ΦΕΚ εδώ.