Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκαν το μεσημέρι της Κυριακής τα εγκαίνια της έκθεσης γλυπτικής και ζωγραφικής «Ο Καποδίστριας στην Αίγινα: προοίμιο για τον Κυβερνήτη», στη Δημοτική Πινακοθήκη Αίγινας.
Η έκθεση, σε επιμέλεια της ιστορικού τέχνης Ίριδας Κρητικού, θα διαρκέσει έως τις 3 Μαΐου 2026 και αποτελεί ένα σημαντικό πολιτιστικό αφιέρωμα στη σχέση του νησιού με τον Ιωάννη Καποδίστρια.
Το εικαστικό αυτό αφιέρωμα φιλοξενεί ιστορικά γλυπτά, ζωγραφικά έργα και σχέδια σημαντικών δημιουργών, όπως ο Ανδρέας Βουρλούμης, ο Σπύρος Καρακατσάνης, ο Γιάννης Παππάς και ο Πραξιτέλης Τζανουλίνος, αναδεικνύοντας την ιστορική παρουσία του πρώτου Κυβερνήτη της Ελλάδας στο νησί, που αποτέλεσε την πρώτη πρωτεύουσα του νεοσύστατου Ελληνικού Κράτους.
Στην εκδήλωση μίλησαν η πρόεδρος του Aegina Fistiki Fest Μαριλένα Γιαννούλη, ο δήμαρχος Αίγινας κ. Γιάννης Ζορμπάς, ο πρόεδρος της Δημοτικής Πινακοθήκης κ. Νίκος Πτερούδης, η επιμελήτρια της έκθεσης κ. Ίριδα Κρητικού και ο Πρωτοσύγκελος της Ιερά Μητρόπολη Ύδρας Σπετσών και Αιγίνης π. Νεκτάριος Δαρδανός.
Ο πρόεδρος της Πινακοθήκης κ. Πτερούδης καλωσόρισε το κοινό, εκφράζοντας την ικανοποίησή του για τη διοργάνωση εκθέσεων που, όπως είπε, «αποσπούν το ενδιαφέρον τόσο των κατοίκων όσο και των επισκεπτών του νησιού», τονίζοντας ότι η Πινακοθήκη συνεχίζει να αναπτύσσεται και να ενισχύει το πολιτιστικό της πρόγραμμα.
Από την πλευρά του ο δήμαρχος κ. Ζορμπάς χαρακτήρισε την έκθεση «προοίμιο» των δράσεων που θα κορυφωθούν το 2028, όταν συμπληρώνονται 200 χρόνια από την ορκωμοσία του Καποδίστρια στην Αίγινα. Παράλληλα ανακοίνωσε ότι ο Δήμος προχωρά στις διαδικασίες για τη διενέργεια καλλιτεχνικού διαγωνισμού με στόχο τη δημιουργία και εγκατάσταση ανδριάντα του πρώτου Κυβερνήτη στο νησί.
Η επιμελήτρια της έκθεσης κ. Κρητικού αναφέρθηκε στη βαθιά προσωπική της σχέση με την καποδιστριακή ιστορία της Αίγινας, επισημαίνοντας ότι η «ζώσα σκιά» του Καποδίστρια παραμένει έντονη στο νησί μέσα από τα ιστορικά κτίρια και τη συλλογική μνήμη. Όπως τόνισε, η έκθεση συγκροτήθηκε χάρη στη συνεργασία σημαντικών καλλιτεχνών και φορέων και φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως μια μουσειακού χαρακτήρα παρουσίαση που συνδέει την ιστορία με τη σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία.
Η έκθεση αποτελεί, επίσης, ένα πρώτο βήμα για τις πολιτιστικές δράσεις που σχεδιάζονται ενόψει της επετείου των 200 ετών από την άφιξη του Καποδίστρια στην Αίγινα το 1828, γεγονός που σηματοδότησε την αρχή της οργανωμένης λειτουργίας του ελληνικού κράτους.
Κατά τη διάρκεια της έκθεσης προγραμματίζονται ξεναγήσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα για το κοινό και τα σχολεία, με στόχο την ανάδειξη της ιστορικής και καλλιτεχνικής σημασίας των έργων.
Με αφορμή την έκθεση της Δημοτικής Πινακοθήκης, η Ίρις Κρητικού, σημειώνει:
«Το έναυσμα και η αφετηρία της παρούσας έκθεσης είχαν ως επίκεντρο τις γλυπτές προτομές του Πραξιτέλη Τζανουλίνου, που έχει αφιερώσει σημαντικό βάρος και χρόνο του έργου του στη μελέτη της προσωπικότητας και τη
φιλοτέχνηση διαφορετικών εκδοχών της γλυπτής προτομής του Ιωάννη Καποδίστρια, ενώ, κάποιες από τις προτομές αυτές βρίσκονται ήδη τοποθετημένες σε επιφανή σημεία του δημοσίου χώρου στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Δύο
γύψινα προπλάσματα που χρησίμευσαν στην υλοποίηση του τελικού γλυπτού από μάρμαρο (Μαρμάρινη προτομή Ιωάννη Καποδίστρια, Ζάκυνθος) και του τελικού γλυπτού από χαλκό (Χάλκινη προτομή Ιωάννη Καποδίστρια, Place de Neuve, Palais Eynard, Γενεύη), καθώς και ένα ευαίσθητο κατάλοιπο σε άψητο ρηγματωμένο πηλό του αρχικού προπλάσματος της προτομής του Ιωάννη Καποδίστρια, μαζί με μια σειρά σχεδίων που υλοποιήθηκαν από τον γλύπτη ως μελέτες και προσεγγίσεις της μορφής του Ιωάννη Καποδίστρια, παρουσιάζονται τώρα από κοινού στη Δημοτική Πινακοθήκη Αίγινας.
Με πρόταση του Πραξιτέλη Τζανουλίνου, το αφιέρωμα συμπληρώνουν η ιστορική μαρμάρινη προτομή του Ιωάννη Καποδίστρια, φιλοτεχνημένη ως τμήμα υπαίθριου μνημείου το 1887 από τον σπουδαίο Αιγινήτη γλύπτη Ιωάννη Καρακατσάνη (Αίγινα 1857 - Αθήνα 1906) και φυλασσόμενη πλέον στο παλαιό Δημαρχείο της Αίγινας, καθώς και η γύψινη προτομή του Ιωάννη Καποδίστρια, φιλοτεχνημένη κατά τη δεκαετία του 1950 από τον δάσκαλο του Πραξιτέλη Τζανουλίνου στη Γλυπτική, Γιάννη Παππά. Το έργο ανήκει στις Συλλογές του Εργαστηρίου Γιάννη Παππά-Μουσείου Μπενάκη και παρουσιάζεται με την ευγενική παραχώρηση του Μουσείου και την πολύτιμη συμβολή του Αλέκου Παππά. Ένα ακόμη ιστορικό ζωγραφικό πορτραίτο του Ιωάννη Καποδίστρια, φιλοτεχνημένο από τον Ανδρέα Βουρλούμη, παρουσιάζεται επίσης στην έκθεση με την πολύτιμη συμβολή του Παναγή Βουρλούμη.
Τον αρχικό ιστορικό πυρήνα της έκθεσης «Ο Καποδίστριας στην Αίγινα: προοίμιο για τον Κυβερνήτη», εμπλουτίζουν τα πορτραίτα του Γιάννη Ψυχοπαίδη και του Γιάννη Μετζικώφ, καθώς και τα δυο σχεδιάσματα του Χρίστου Παπαδάκη («Η πατάτα») και «Μονάχος στέκω (Φοίνικας)» που συμπληρώνουν ιδανικά τη σημειολογία και τα αιωρούμενα νήματα της έκθεσης. Τέλος, η παρούσα εκθεσιακή ενότητα ολοκληρώνεται με την προσθήκη επιλεγμένων έργων με αναφορά στην Αίγινα, από την παλαιότερη έκθεση «Η Περίπτωση Καποδίστρια» που επίσης σε επιμέλεια της υπογράφουσας παρουσιάστηκε στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο του Δήμου Αίγινας, στο ιστορικό κτήριο του Βουλευτικού στο Ναύπλιο και στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο (Αύγουστος 2015- Δεκέμβριος 2016), όπου και
εμπλουτίστηκε συγκινητικά από ιστορικά κειμήλια του Ιωάννη Καποδίστρια που ανήκουν στο Μουσείο.
Η προσωπικότητα, το όραμα και η άοκνη εργασία του Καποδίστρια με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης, παιδείας και διοίκησης στην Ελλάδα, το Κυβερνείο, το Ορφανοτροφείο αλλά και οι σκιές των μικρών ορφανών, το
φαντασιακό ιδιωτικό δωμάτιο του Κυβερνήτη και ο Φοίνικας, το πρώτο νόμισμα που κόπηκε στο νησί, ζωντανεύουν με τρόπο εύγλωττο μέσα από τα έργα του Ανδρέα Γεωργιάδη, του Φραγκίσκου Δουκάκη, του Αλέξανδρου Μαγκανιώτη, του Παναγιώτη Μαρίνη, του Χαρίτωνα Μπεκιάρη, του Γιώργου Σαλταφέρου και του Αριστείδη Χρυσανθόπουλου.
Τα έργα που παρουσιάζονται στην έκθεση, με την πολύτιμη στήριξη των καλλιτεχνών, των συλλεκτών και του Μουσείου Μπενάκη, μιλούν στο σύνολό τους με τρόπο λιτό αλλά εύγλωττο για τον Καποδίστρια στην Αίγινα. Για τη ζώσα σκιά με την οποία μεγαλώσαμε. Και το κοινό τους αφήγημα, αποτελεί προοίμιο για την επερχόμενη Επέτειο της έλευσης του Κυβερνήτη στο νησί που ποτέ δεν τον ξέχασε».
Στην έκθεση συμμετέχουν:
Ανδρέας Βουρλούμης, Ανδρέας Γεωργιάδης, Φραγκίσκος Δουκάκης, Ιωάννης Καρακατσάνης, Αλέξανδρος Μαγκανιώτης, Παναγιώτης Μαρίνης, Γιάννης Μετζικώφ, Xαρίτων Μπεκιάρης, Χρίστος Παπαδάκης, Γιάννης Παππάς, Γιώργος Σαλταφέρος, Πραξιτέλης Τζανουλίνος, Αριστείδης Χρυσανθόπουλος, Γιάννης Ψυχοπαίδης.
