Πολιτισμός σε «κούτες». Η ασφυκτική πραγματικότητα της Δημόσιας Καποδιστριακής Βιβλιοθήκης Αίγινας και οι 40.000 τόμοι που παραμένουν "φυλακισμένοι".
Στην καρδιά του δημοτικού σχολείου στο Βαθύ, σε ένα μέρος που σφύζει από τη ζωντάνια της μάθησης, χιλιάδες τόμοι γνώσης παραμένουν «φυλακισμένοι».
Το Aegina Portal ακολούθησε το πρωί της Πέμπτης τον πρόεδρο του Εφορευτικού Συμβουλίου της Δημόσιας Καποδιστριακής Βιβλιοθήκης Αίγινας, κ. Νεκτάριο Κουκούλη, σε αυτό το σχολικό συγκρότημα.
Με αυτό το ρεπορτάζ προσπαθεί να παρουσιάσει μία ακόμη παράμετρο, ανάμεσα στο τρίγωνο των καποδιστριακών κτηρίων: Κυβερνείο, Εϋνάρδειο και Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο. Πρόκειται για τα δεκάδες χιλιάδες βιβλία, που παραμένουν "εξόριστα" για περίπου 15 χρόνια.
Το ρεπορτάζ φέρνει στο φως μια πραγματικότητα που σοκάρει: περισσότεροι από 40.000 τόμοι βιβλίων στοιβάζονται σε υπόγεια και αίθουσες, μακριά από τα μάτια των αναγνωστών.
Οι αριθμοί είναι αμείλικτοι: 40.000 τόμοι βιβλίων, για 15 χρόνια βρίσκονται εκτός βιβλιοθήκης
Αυτή η ιστορία ξεκινά 2011 όταν η ανάγκη για την αναστήλωση του ιστορικού κτηρίου του Κυβερνείου, μετά από αρκετές αντιδράσεις, οδήγησε στη μεταφορά ενός τεράστιου μέρους της βιβλιοθήκης και των Γενικών Αρχείων του Κράτους στο σχολείο του Βαθέος. Αυτό που ξεκίνησε ως μια ανάγκη της στιγμής, εξελίχθηκε σε μια μόνιμη κατάσταση εγκατάλειψης του πλούτου της πρώτης δημόσιας βιβλιοθήκης της χώρας. Σήμερα, μόνο 20-25 χιλιάδες τόμοι παραμένουν διαθέσιμοι στο κοινό στο κεντρικό κτίριο, ενώ η πλειονότητα βρίσκεται σε κούτες.
Το ζήτημα συνδέεται άμεσα με την καθυστέρηση - για δεκαετίες - της αποκατάστασης του Εϋνάρδειου Καποδιστριακού Διδασκαλείου, το οποίο το οποίο καταρρέει. Την ίδια ώρα, η βιβλιοθήκη αναζητά οριστική λύση στέγασης, με το βλέμμα στραμμένο στο Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο.
Συγκεκριμένα, το Εφορευτικό Συμβούλιο έχει ζητήσει την εφαρμογή απόφασης του 2022, που προβλέπει την παραχώρηση χώρου τουλάχιστον 700 τετραγωνικών μέτρων στη δυτική πτέρυγα του συγκροτήματος, προκειμένου να καλυφθούν οι ανάγκες μιας συνεχώς αυξανόμενης συλλογής.
Όπως τονίζει ο κ. Κουκούλης, ακόμη και η μελλοντική ολοκλήρωση του Εϋνάρδειου δεν επαρκεί για να καλύψει τον συνολικό όγκο των βιβλίων. Παράλληλα, ανακύπτει και η ανάγκη πρόσθετης χρηματοδότησης για τη συντήρηση των αποθηκευμένων τόμων, ώστε να διασφαλιστεί η διατήρησή τους μέχρι την επαναφορά τους σε πλήρη λειτουργία.
Η γραφειοκρατία «πνίγει» την Ιστορία του τόπου μας
Το πρόβλημα είναι διπλό. Από τη μία, το ιστορικό Εϋνάρδειο Διδασκαλείο καταρρέει μέρα με τη μέρα, εγκλωβισμένο στις γραφειοκρατικές διαδικασίες. Από την άλλη, ο όγκος των βιβλίων είναι πλέον τόσο μεγάλος που ακόμα και η αποκατάσταση του Εϋνάρδειου δεν θα αρκεί για να στεγάσει το σύνολο της συλλογής.
«Είναι κρίμα και άδικο τόσο μεγάλος όγκος πολιτισμού και γνώσης να βρίσκεται σε κούτες», δηλώνει ο κ. Κουκούλης, τονίζοντας ότι η βιβλιοθήκη αναγκάζεται πλέον να απορρίπτει νέες δωρεές λόγω απόλυτης έλλειψης χώρου.
Η εφαρμογή της απόφασης για τα 700 τ.μ. στη δυτική πτέρυγα του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου, η μόνη διέξοδος
Η λύση που προτείνει το Εφορευτικό Συμβούλιο είναι σαφής και βασίζεται σε απόφαση του 2022: η παραχώρηση ενός χώρου τουλάχιστον 700 τ.μ. στη δυτική πτέρυγα του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου (μελλοντικό Διαχρονικό Μουσείο).
Παρά τις αντίξοες συνθήκες, η βιβλιοθήκη παραμένει ενεργή μέσα από επιτυχημένα εκπαιδευτικά προγράμματα, όμως η ανάγκη για έναν ενιαίο, λειτουργικό και προσβάσιμο χώρο είναι πλέον ζήτημα επιβίωσης.
